De drie genomineerden voor de Zilveren Nipkowschijf 2021 zijn: de satirische show Even Tot Hier (BNNVARA), Nieuwsuur (NOS) en de documentaire reeks Srebrenica – De Machteloze missie van Dutchbat (BNNVARA). Een speciale vermelding gaat dit jaar naar de vijfdelige documentaireserie De Wasstraat (Human). De Ere Zilveren Nipkowschijf gaat naar Het Sinterklaasjournaal (NTR).

De uiteindelijke winnaar wordt op donderdag 24 juni bekend gemaakt. Dan worden ook de radionominaties voor de Zilveren Reissmicrofoon aangekondigd. De Nipkowjury, bestaande uit tv-critici en mediajournalisten, onder voorzitterschap van Trouw recensente Renate van der Bas maakte de nominaties vandaag bekend.

Never waste a good crisis, zei Churchill. En de mannen van de satirische show Even tot Hier (BNNVARA) kennen hun klassiekers: wat een geweldig vierde en vijfde seizoen draaide dit semi-live programma het afgelopen televisiejaar. Het blonk uit door zijn altijd geestige, zeer muzikale en soms snoeiharde satire over hoe Nederland zich door de coronacrisis en het verkiezingsjaar worstelde. Even tot Hier op de zaterdagavond is voor veel televisiekijkers hét moment om de afgelopen week in komisch perspectief te zien. Hun enorme creatieve output geeft cabaretiers Niels van der Laan en Jeroen Woe ook recht op een nominatie voor de trofee voor de hardwerkendste omroepmedewerkers.

Met name de inhoudelijk gedreven lijststrekkersdebatten van Nieuwsuur (NOS) maakten afgelopen seizoen indruk op de jury. De grote journalistieke kwaliteit die Nieuwsuur al jaren kenmerkt, werd het afgelopen jaar opgestuwd tot grote hoogten. Naast de talrijke onderzoeksjournalistieke projecten was de kritische en zakelijke coronaverslaggeving van de rubriek leidend in de televisiejournalistiek. De reeks buitengewoon gedegen voorbereide en scherpe interviews met lijsttrekkers werden terecht de schrik van menig politicus op campagne.

Coen Verbraak wordt genomineerd voor zijn driedelige documentaireserie Srebrenica – De machteloze missie van Dutchbat (BNNVARA). De interviewreeks kantelde het Nederlandse beeld over de traumatische ervaringen van de Dutchbat-soldaten bij de genocide in Srebrenica in 1995. De geïnterviewde militairen en oud-militairen lieten zich door Verbraak in de ziel kijken. Dat werd in de reeks knap verweven met documentaire beelden die de kijker het gevoel gaven heel dicht bij de dramatische gebeurtenissen op de compound van de vaak onmachtige Nederlandse soldaten te komen. Je ziet hoe zich een kolossale ramp stapje voor stapje voltrekt.

De speciale vermelding is toegekend aan de documentaireserie De Wasstraat (Human) waarin vijf werknemers en de directeur van een wasstraat in Deventer worden gevolgd. De Wasstraat is niet alleen het paradijs voor de mensen die er werken, maar was begin dit jaar ook een verborgen parel op NPO 2. Eigenaar Martin van Matz Carwash ontfermt zich over jongeren die normaal gesproken tussen wal en schip vallen op de arbeidsmarkt. Behalve een spons en een salaris geeft hij ze geborgenheid in een hecht team, kameraadschap, verantwoordelijkheid, vertrouwen en een luisterend oor. Een inspirerende plek én inspirerende televisie op een moment waarop we dat wel konden gebruiken.

Een Ere Zilveren Nipkowschijf is toegekend aan Het Sinterklaasjournaal (NTR). Al twintig jaar weet Het Sinterklaasjournaal creatieve televisie te produceren in het schemergebied tussen feit en fictie waar de goedheiligman huist. Het programma is een wonder van verbeelding voor zowel meerder- als minderjarigen, in de grootse traditie van de Nederlandse jeugdtelevisie.

De vernieuwende vertelvorm die de makers dit jaar introduceerden, een Pieten-soap in Journaalvorm, heeft navolging gekregen in vele lokale varianten. De maatschappelijke impact van de kindershow is groot, gezien de invloedrijke rol die het programma heeft gehad in de Zware Pieten-discussie. Dit jubileumjaar overtrof het programma alle verwachtingen door in een pandemie met een coronaproof intocht van de Sinterklaas in het fictieve Zwalk het kinderfeest veilig te stellen.

De Zilveren Nipkowschijf 2021 is bestemd voor het beste tv-programma of de beste tv-maker, in de periode tussen 1 mei 2020 en 1 mei 2021. Vorig jaar werd de prijs uitgereikt aan ‘Brieven uit Andalusië’ (VPRO) en was er een speciale vermelding voor ‘100 dagen voor de klas’ (VPRO). Een Ere Zilveren Nipkowschijf ging naar Matthijs van Nieuwkerk.

 

Jury

De jury van de Zilveren Nipkowschijf bestaat dit jaar uit – voorzitter – Renate van der Bas en Maaike Bos (beiden Trouw), Arjen Fortuin en Wilfred Takken (NRC), Dennis Jansen en Angela de Jong (Algemeen Dagblad), Bernice Breure en Patricia Cortie (De Telegraaf), Yasmina Aboutaleb en Arno Haijtema (De Volkskrant), Roelf Jan Duin (Het Parool), Walter van der Kooi (De Groene Amsterdammer) en Ron Vergouwen (freelance mediajournalist bij o.a. NPO Radio 1).

De activiteiten van de overkoepelende Stichting Nipkow zijn mogelijk dankzij financiële en organisatorische steun van stichting VEVAM Fonds, Lira Fonds, Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid, NLZiet en Het Ketelhuis Westergasfabriek.

De Nipkowschijf-uitreiking wordt mogelijk gemaakt door onze sponsors